ขอบฟ้าความเป็นไปได้ 1 : ก้าวแรกของความเป็นไปได้

“ไม่มีอำนาจใดในโลกหล้า ผู้ปกครองต่างมาแล้วสาปสูญ

ไม่มีใครล้ำเลิศน่าเทิดทูน ประชาชนสมบูรณ์นิรันดร์ไป

เมื่อยืนหยัดต่อสู้ผู้กดขี่ ประชาชนย่อมมีชีวิตใหม่

เมื่อท้องฟ้าสีทองผ่องอำไพ ประชาชนย่อมเป็นใหญ่ในแผ่นดิน”

วิสา คัญทัพ

เรากำลังอยู่ในสถานการณ์บ้านเมืองที่ไร้ขื่อแป รัฐใช้อำนาจละเมิดและปิดกั้นสิทธิเสรีภาพของประชาชนเพื่อกดปราบให้หวาดกลัว สิ้นหวัง เลิกใส่ใจต่ออนาคตของบ้านเมือง กระทั่งยอมจำนนต่อชะตากรรมที่เราไม่ได้เลือก ชนชั้นนำในรัฐเผด็จการอาศัยกลไกต่างๆ ไม่ว่าจะเป็น องค์กรศาสนา  การศึกษา สื่อสารมวลชน ระบบยุติธรรม ฯลฯ เพื่อควบคุม แช่แข็ง และผูกขาดสังคมไทยให้เป็นที่พึงปรารถนาสำหรับพวกเขาเอาไว้เท่านั้น นี่ไม่ใช่สังคมในอุดมคติที่พวกเราอยู่ดีมีสุขเป็นแน่

พวกเขาไม่ต้องการให้เกิดความเสมอภาคและเท่าเทียมกัน การแบ่งชนชั้นต้องมีอยู่เพื่อคงอภิสิทธิ์สถานะทางสังคมและเศรษฐกิจของที่เหนือกว่าของตนไว้  =ความรู้และการศึกษาที่ดีถูกจำกัด อนุญาตให้รู้เฉพาะเรื่องที่ถูกกำหนดมาให้รู้แล้วเท่านั้น ความรู้ที่ทำให้พวกเรามองเห็นความเป็นไปได้อื่น ๆ ถูกทำให้มองไม่เห็นไว้ตั้งแต่ต้น การตั้งคำถามต่อสิ่งต่าง ๆ เล็กๆ น้อยๆ รอบตัว ไปจนถึงเรื่องใหญ่ระดับโครงสร้างสังคมซึ่งทำให้เรา “ตื่นรู้ (Enlighten)” จากการครอบงำของพวกเขากลับเป็นสิ่งแปลกประหลาด

นี่จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมประเทศไทยจึงไม่ส่งเสริม “วัฒนธรรมการอ่าน” อย่างจริงจัง มีเรื่องที่ห้ามรู้และห้ามอ่านเต็มไปหมดในสังคม เพราะการรู้มากเป็นอันตรายต่อสถานะทางโครงสร้างของพวกเขาอย่างยิ่ง  

เช่นเดียวกับสิทธิและเสรีภาพ พวกเรามีสิ่งเหล่านั้นได้เท่าที่พวกเขาอนุญาตให้มี ตราบที่ไม่ทำให้อำนาจและสถานะของพวกเขาสั่นคลอนก็สามารถทำได้ตามปกติ แต่เมื่อใดก็ตามที่เราเริ่มตั้งคำถาม เรียกร้องถึงปัญหาปากท้อง ความไม่เท่าเทียม ความเหลื่อมล้ำ และความไม่ยุติธรรมในสังคมให้พวกเขาได้ยิน เมื่อนั้นกลไกรัฐก็จะทำงานและห้ามปรามทันที

นอกจากนี้พวกเขายังทำให้ “การเมือง” เป็นเรื่องของนักการเมืองที่สกปรก ชั่วร้าย และกระหายอำนาจ รังแต่จะสร้างขัดแย้งและความวุ่นวายให้บ้านเมืองจนประชาชนอย่างเราเลิกศรัทธาและสนใจ ‘การเมือง’ ไปเสีย เมื่อพวกเราเลิกสนใจการเมือง ก็ย่อมเป็นประโยชน์ต่อพวกเขา เพราะไม่มีใครมาคอยตรวจสอบว่าพวกเขาใช้งบประมาณไปกับเรื่องใดบ้าง ใช้อำนาจตามอำเภอใจหรือไม่

สังคมที่พวกเขาไม่พึงปรารถนา คือสังคมที่ทุกคนเสมอภาคและเท่าเทียม ปลอดอภิสิทธิ์ ผู้คนสามารถเข้าถึงสวัสดิการอย่างเท่าเทียมและเป็นธรรม ทุกคนสามารถแสดงออกซึ่งเจตจำนงเสรีของตนในการใช้ชีวิตได้โดยไม่ต้องขอนุญาติใคร  เปิดพื้นที่ให้กับคนทุกกลุ่มได้แสดงตัวตนและศักยภาพของพวกเขาอย่างเต็มทีโดยไม่ถูกเลือกปฏิบัติ เคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์เหนือสถานะทางสังคมและเศรษฐกิจ เราเรียกสังคมเช่นนี้ว่า ‘สังคมประชาธิปไตย’

ความพยายามที่จะใฝ่ฝันถึงและสร้างสังคมเช่นนี้ให้เกิดขึ้นจึงเป็น ‘การละเมิดปุ่มกลางสันหลังของพวกเขา’ พวกเขาจึงไม่ยอมให้สังคมเช่นนี้เกิดขึ้นเป็นแน่ เพราะนั่นเป็นสัญญาณที่จะบอกว่าอำนาจและสถานะของพวกเขากำลังสิ้นสุดลงในไม่ช้า

ดังนั้น สิ่งที่พวกเขาทำ คือ การทำลายเมล็ดพันธุ์แห่งความก้าวหน้า ความใฝ่ฝันถึงสังคมที่พวกเขาไม่พึงปรารถนาถูกทำให้เป็นเรื่องต้องห้ามและพยายามขัดขวาง ฉุดรั้งเพื่อไม่ให้เม็ดพันธุ์แห่งความก้าวหน้าหยั่งรากและเติบโตขึ้นมาในสังคมได้มากกว่านี้ และขณะเดียวกันพวกเขาก็ต้องการหวานเมล็ดพันธุ์แห่งความหวาดกลัวให้เติบโตและหยั่งรากลึกในสังคม เพื่อจำกัดให้พวกเราอยู่ในตำแหน่งแห่งที่ที่เหมาะสม ควรหรือไม่ควรทำสิ่งใด ฯลฯ เป็นสิ่งที่พวกเขากำหนดทั้งสั้น

นอกจากนี้ พวกเขายังทำให้เราเชื่อว่า สิ่งที่พวกเขากระทำอยู่นั้นเป็นการกระทำเพื่อประโยชน์สุขประชาชน  จึงต้องช่วยกัน หากจะถูกทำลายคนส่วนใหญ่ก็ต้องออกมาช่วยปกป้อง ซึ่งทั้งหมดเป็นการปกป้องผลประโยชน์ของพวกเขาไม่ใช่พวกเรา และในท้ายที่สุดก็ทำให้เรากลายเป็น “ทาสโดยสมัครใจ” เป็น “ผู้ยอมจำนน” โดยที่เราเองก็ไม่รู้ตัว

นี่เป็นความจงใจในการทำลายหลักการ “อำนาจสูงสุดเป็นของประชาชน” อันเป็นรากฐานและหัวใจของระบอบประชาธิปไตย นี่เป็นเชื้อมูลที่หล่อเลี้ยงให้พวกเขาอยู่ในอำนาจและกดขี่เราได้อย่างยาวนานยั่งยืนยง

เราจะอยู่ภายใต้การปกครองของผู้นำเผด็จการทหารมาครึ่งทศวรรษ ระบบและกลไกที่พวกเขาออกแบบมาเพื่อพวกเขาเองกำลังกัดกร่อนความชอบธรรมของพวกเขาลงทุกเมื่อเชื่อวัน เป็นระเบิดเวลาที่รอการปะทุ โจทย์ใหญ่ในทางการเมืองตลอดช่วงเวลา 10 กว่าปีมานี้คือ สังคมไทยไม่สามารถหาฉันทามติร่วมกันในวิกฤตการเมืองนี้ได้ ว่าพวกเราจะอยู่ในสังคมกันอย่างไร? จากนี้พวกเขาจะต้องเผชิญวิกฤตการณ์อำนาจนำที่พวกเขาต่างเป็นส่วนหนึ่งในการสร้างมันขึ้นมา โดยจะค่อยๆเสื่อมสลายลงไป พวกเขาไม่สามารถครอบงำ บงการจิตใจของพวกเราให้คล้อยตามและเป็นทาสโดยสมัครใจได้อีกต่อไป เมื่อผู้คนกล้าที่จะลุกขึ้นมาตั้งคำถามต่อพวกเขาอย่างที่ไม่เคยปรากฎมาก่อน

นี่จึงเป็นห้วงเวลาที่เหมาะสม เป็นห้วงเวลาประวัติศาสตร์ที่พวกเราจะต้องทวงคืนอนาคตที่ถูกพรากไปและสถาปนาให้ประชาชนกลับมาเป็นองค์ประธานทางการเมือง และสถาปนาหลักการที่ว่า “อำนาจสูงสุดเป็นของประชาชน” ลงหลักปักฐานในสังคมไทยให้มั่นคงอีกครั้ง

เอเตียน เดอ ลา โบเอตี (Étienne de La Boétie) นักปรัชญาการเมืองชาวฝรั่งเศสกล่าวถึงสภาวะที่แท้จริงที่เผด็จการยังสามารถอยู่ในอำนาจต่อไปได้ว่า  “เผด็จการมีอำนาจเพราะคนเป็นทาสโดยสมัครใจ” หากไร้ซึ่งพวกเราเจ้าของอำนาจฉันใด ก็ไม่มีพวกเขาก็ไม่มีอำนาจฉันนั้น

เพื่อให้การเปลี่ยนแปลงไปสู่สิ่งที่ดีกว่ายังคงดำเนินต่อไป Common School ขอเสนอซีรีย์บทความชุด ‘ขอบฟ้าความเป็นไปได้’ บทความชุดเกี่ยวกับขบวนการเคลื่อนไหวเพื่อประชาธิปไตยจากหลากมุมทั่วโลก ชวนทุกคนผจญภัยไปในโลกแห่งความเป็นไปได้ที่เหล่าผู้ครองอำนาจเผด็จการไม่พึงปรารถนา เพื่อพิสูจน์ว่ายังมีคนคนธรรมดาสามัญที่พร้อมสร้างการเปลี่ยนแปลงที่ยิ่งใหญ่ภายใต้สังคมที่อับจนสิ้นหวังนี้อย่างสร้างสรรค์ แสดงให้เห็นว่าพลังของพวกเรายิ่งใหญ่มากเพียงใดหากพวกเราไม่ยอมจำนนอีกต่อไป เราจะขยายเพดานทางความคิด  ขยายขอบฟ้าความเป็นไปได้ในสังคมอับจนปัญญาที่ผู้มีอำนาจพยายามอย่างมากที่จะทำลายให้ขอบฟ้าความเป็นไปได้ของสังคมค่อยๆ มลายดับสิ้นไป

มากไปกว่านั้นเพื่อเป็นเชื้อมูลให้เมล็ดพันธุ์แห่งความก้าวหน้าและสถาปนาหลักการ “อำนาจสูงสุดเป็นของประชาชน” ให้ประชาชนเป็นผู้ทรงอำนาจอธิปไตยได้หยั่งรากลึกในสังคม อีกครั้ง

หวังว่าคอลัมน์ “ขอบฟ้าความเป็นไปได้” จะเป็นทรัพยากรทางวัฒนธรรมเพื่อการต่อต้าน (Cultural Resources of Resistance) ให้พวกเราประชาชนผู้ถูกดขี่ได้ใช้ทรัพยากรทางวัฒนธรรมเหล่านี้เป็นดั่งคู่มือและเครื่องมือต่อสู้กับความอยุติธรรมในสังคมจากผู้มีอำนาจ ซึ่งการเปลี่ยนแปลงจะไม่มีทางเกิดขึ้นได้เลย หากพวกเราไม่เป็นส่วนหนึ่งของมัน จงกล้าที่จะคิด ตั้งคำถามต่อผู้มีอำนาจและเป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนแปลง!

ทำเท่าที่เราสามารถทำได้ ช่วยกันคนละไม้คนละมือเพื่อให้เมล็ดพันธุ์แห่งความก้าวหน้าหยั่งรากในสังคม  สถาปนาให้ประชาชนเป็นผู้ทรงอำนาจอธิปไตยอีกครั้ง… หมดเวลาของพวกท่านแล้ว นับแต่นี้ต่อไปคือเวลาของพวกเรา ประชาชน !

เรื่องที่เกี่ยวข้อง

เรื่องเด่น

กิจกรรม

ความเคลื่อนไหว

   ดูทั้งหมด

หยุดปล่อยปลามาปล่อยปลากระป๋อง ! ส.อบจ.คณะก้าวหน้า ผนึกกำลัง ส.อบจ.อิสระ ลดงบฯ ปี 65 อบจ.อุดรธานี – ปกป้องผลประโยชน์ประชาชนได้กว่า 57 ล้าน

เป็นที่น่าพอใจของประชาชน ! “ฟองดูว์” เทคโนโลยีรับเรื่องร้องเรียน เพื่อ “เทศบาล” แก้ปัญหาได้ทันท่วงที

ภารกิจแห่งอนาคต! ทต.ด่านสำโรง ชูหลักสูตร “ค่ายเทคโนโลยี” ยกระดับ ร.ร.เทศบาล -ปักธงความฝันเยาวชน

“เมื่อสายน้ำกลับมา-ลำเหมืองฟื้นคืนชีวิต” เกาะติดภารกิจ “ทต.เหมืองจี้” – กว่า 5 ปีที่ภาพแบบนี้หายไปจากท้องถิ่น

สุดปัง! คณะก้าวหน้าผุดไอเดีย “มื้อนี้พี่เหมาเอง” ช่วยร้านอาหาร-ผู้เดือดร้อนโควิด

จบดราม่าไม่เอาผู้ว่าฯ รอเกษียณ “ยุติรัฐราชการรวมศูนย์” คือ คำตอบ

บทความ

   ดูทั้งหมด
ตลาดวิชาอนาคตใหม่ บทความ

ถอดรื้อประวัติศาสตร์ท้องถิ่นราชาชาตินิยม : บาดแผล และความทรงจำ

บทความ

กษัตริย์กับนายกรัฐมนตรี ใครมีอำนาจแต่งตั้งบุคคลดำรงตำแหน่งกันแน่?

บทความพิเศษ

หยุดความ “ป่าเถื่อน” ! อย่างน้อยก็ให้เหมือน “อารยประเทศ” สักเรื่อง ถึงเวลาแล้วกฎหมายป้องกัน “ทรมาน-บังคับสูญหาย”

บทความ

การกดขี่ขูดรีด และการต่อต้านอำนาจรัฐของสามัญชนในกระบวนการสร้างรัฐสมบูรณาญาสิทธิราชย์สยาม

บทความพิเศษ

และแล้วอำนาจ ส.ว. ขี่คอ ส.ส. ก็ปรากฏ ! นี่ไม่ใช่ข้อเรียกร้อง “แก้รัฐธรรมนูญ” ของประชาชนแน่ๆ

รายงานพิเศษ

สำรวจอารมณ์ประชาชน – ควันหลง “อภิปรายไม่ไว้วางใจ” สภาฯ ยังเป็นความหวังได้หรือไม่ ?

Reading Group

อย่าตายนะ มีชีวิตรอดต่อไปให้ได้ : Attack on Titan

บทความ

หลัก 5 ข้อในการทำลายทรัพย์สินเพื่อการเคลื่อนไหวแบบสันติวิธี

บทความพิเศษ

ชวนฟังอภิปรายไม่ไว้วางใจครั้งสุดท้าย! จับตา “พิธา ลิ้มเจริญรัตน์” นำพรรคก้าวไกล “ทลายระบอบปรสิต”